Yeni Başlık  Cevap Yaz
Arapça Dersleri-21: (Sayılar-I)           (gösterim sayısı: 4.212)
Yazan Konu içeriği
boşluk
[Yavuz Günay]
Forum Yöneticisi
Varsayılan Kullanıcı Resmi
Kayıt: 27.07.2013
İleti: 256
Konum: Sakarya
Durum:

  • E-Posta Gönder

  • Özel ileti Gönder

  • Konu Yazan: HitMale
    Konu Tarihi: 17.08.2013- 18:04


    Değerli kardeşlerim bir arapça dersi ile yine sizlerle beraberiz.
    Arapça'da sayılar konusu oldukça uzun ve anlaşılması zor bir konudur. O yüzden dersleri bölümlere ayırarak işleyeceğim. Bu derste "Asıl sayıları" konusunu anlatmaya çalışacağım.
    Asıl sayılar varlıkların sayısını bildirmeye yarar. 5 kalem, 4 silgi, 9 çocuk gibi. Ancak diğer konularda olduğu gibi burada da müzekker ve müennes ayrımı yapılmaktadır.

    Müennesler (dişi) için asıl müfred sayılar
    1 (وَاحِدَةٌ (إِحْدَى = vahidetün (ihdâ)
    2 اِثْنَتَانِ = ithnethâni
    3 ثَلاَثٌ = thelathün
    4 أَرْبَعٌ = erbe'un
    5 خَمْسٌ = khamsün
    6 سِتٌّ = sittün
    7   سَبْعٌ = seb'un
    8 ثَمَانٍ = themânin
    9 تِشْعٌ = tis'un
    10 عَشْرٌ = aşrun

    Müzekker (erkek) için asıl müfred sayılar
    1 (وَاحِدٌ (أَحَدٌ = vahidun (ehadun)
    2 اِثْنَانِ = ithnâni
    3 ثَلاَثَةٌ = thelâthetün
    4 أَرْبَعَةٌ = erbe'atün
    5 خَمْسَةٌ = khamsetün
    6 سِتَّةٌ = sittetün
    7 سَبْعَةٌ = seb'atün
    8 ثَمَانِيَةٌ = themâniyetün
    9 تِسْعَةٌ = tis'atün
    10 عَشَرَةٌ = aşeratün

    Arapçada asıl sayılardan sonra “Temyîz” denilen bir öğe gelir. Temyîz, müphem (kapalı) olan isim veya nispeti (cümleyi) açıklamak için zikredilen nekre isimdir. Yalnız 1 sayısı, sayılan isimden sonra gelir. Ve onun sıfatı durumunda olur.
    Mesela: bir kız çocuğu = طِفْلَةٌ وَاحِدَةٌ = tıfletün vâhidetün.
    Ayrıca Arapçada, sayıya العَدَدُ (aded), sayılana المَعْدُودُ (el-ma'dûd) denir. Ma'dud bir manada da temyizdir. 1 sayısında olduğu gibi 2 sayısında da özel bir durum vardır. Bir cinsten iki varlığı göstermek için اِثْنَانِ ve اِثْنَتَانِ pek kullanılmaz, isim doğrudan doğruya tesniye (ikil) yapılır.
    Mesela: رَجُلاَنِ = raculâni = iki adam deriz. Ancak, manayı kuvvetlendirmek için kullanıldığı durumlar olabilir, bunlar istisnadır. İsimden sonra gelirse onun sıfatı olur.

    Sayılar dört kısma ayrılır:
    a. Müfred sayılar: 1’den 10’a kadar olanlar. (yukarıda da yazıldığı gibi)

    b. Mürekkep (bileşik) sayılar: 11’den 19’a kadar olan sayılar.

    c. Ukûd: 20, 30, 40, 50, 60, 70, 80, 90 sayıları. (ileride gelecek)

    d. Atıflı (ma’tûf) sayılar: 21 ve 99 gibi iki sayının arasına atıf vavı getirilerek söylenen sayılar. (ileride gelecek)
    Müfred sayılar içinde 1 ve 2 nin kullanımı ile ilgili bilgileri yukarıda zikretmiştim. 3'ten 10'a kadar olan sayılar için ise şu kuralı unutmamak gerekir.

    Kural: "Aded (sayı), ma'dud (temyiz-sayılan şey) ile zıt cinsten olur. Ma'dud cem'i (çoğul) olarak olarak gelir ve mecrur yapılır. (Son harfinin harekesi esre " ِ " olur.)"
    Dikkat: Çoğul isimlerin müzekker veya müennesliğine, tekili dikkate alınarak karar verilir. Akılsıza delâlet eden çoğulların müfred-müennes hükmünde olması kuralı, bu konuda geçersizdir

    Örnekler:

    ثَمَانِيَةُ رِجَالٍ = themâniyetü ricâlin = 8 adam. Cümlemizi incelediğimiz sayımız yani adedimiz 8, madudumuz yani temyizimiz ricâl yani adam(lar)dır. 8 sayısı müennes (dişil) bir sayı olduğu için ma'dudumuz müzekker ve çoğul olan bir kelime olarak gelmek zorunda kaldı. Ve sonu mecrur (esreli) oldu.

    سَبْعَة كُتُبٍ = seb'atü kütübin = 7 kitap. Cümlemizi incelediğimiz sayımız yani adedimiz 7, madudumuz yani temyizimiz kütüb yani kitap(lar)dır. 7 sayısı müennes (dişil) bir sayı olduğu için ma'dudumuz müzekker ve çoğul olan bir kelime olarak gelmek zorunda kaldı. Ve sonu mecrur (esreli) oldu.

    أَرْبَع سَيَّارَاتٍ = erbe'u seyyârâtin = 4 araba. Cümlemizi incelediğimiz sayımız yani adedimiz 4, madudumuz yani temyizimiz seyyârât yani araba(lar)dır. 4 sayısı müzekker (eril) bir sayı olduğu için ma'dudumuz müennes ve çoğul olan bir kelime olarak gelmek zorunda kaldı. Ve sonu mecrur (esreli) oldu.

    Kaynak : http://www.ilyasucar.com/arapca-ogreniyorum/1755-arapca-dersleri-21-sayilar-i.html


    Yeni Başlık  Cevap Yaz
     Bu konuyu 1 kişi görüntülüyor:  1 Misafir, 0 Üye
     Bu konuyu görüntüleyen üye yok.



    Web Turkiye - Türkiyenin Paylaşim Portali

    yukari