9to5Mac tarafından “Apple ve Amazon, Birleşik Krallık’ta yeni bir antitröst davasıyla karşı karşıya” başlığıyla aktarıldığı kadarıyla, 
Birleşik Krallık Rekabet İtiraz Mahkemesi, Apple ve Amazon’a karşı yeniden dosyalanan toplu antitrust davasının bir bölümünün yürütülmesine izin verdi. Dava, iki şirketin Amazon mağazasında satılan Apple ve Beats ürünlerinde rekabeti kısıtladığı iddialarını içeriyor.
Arka plan
Apple ve Amazon, 2018 tarihli bir anlaşmayla üçüncü taraf satıcıların Amazon mağazasında Apple ve Beats ürünleri sunma imkânını sınırlandırdıkları gerekçesiyle 2023 yılında Birleşik Krallık’ta toplu dava açılmasıyla karşı karşıya kaldı. İddiaya göre bu uygulama rekabeti daraltarak tüketicilerin ödediği fiyatları yükseltti.
Aynı anlaşma Birleşik Krallık’ta olduğu gibi İtalya, İspanya, Almanya ve ABD’de de benzer yeniden satıcı kısıtlamaları kapsamında antitrust incelemeleri ve hukuki itirazlar doğurdu.
Birleşik Krallık’taki davada, tüketici hukuku akademisyeni Christine Riefa’nın temsil ettiği önerilen sınıf, Apple ve Amazon’un Birleşik Krallık’ta Apple ve Beats ürünlerini satanlar arasındaki rekabeti azaltarak fiyatları yükselttiğini iddia etti.
Geçen yıl mahkeme, davanın finansman biçimi ve Riefa’nın sınıf üyelerinin çıkarlarını bağımsız biçimde koruyup koruyamayacağı konusundaki kaygılar nedeniyle başvuruyu onaylamayı reddetti.
Finansman anlaşması uyarınca, başarılı olunması hâlinde ödenecek ücret karşılığında davayı finanse eden Asertis’in, tazminattan tüketicilere önce pay alma olasılığı bulunuyordu. Mahkeme, bu düzenlemenin sınıfın hiçbir tazminat alamamasına yol açabileceğini belirtti.
Mahkemenin gerekçesinde şu değerlendirmelere yer verildi:
Mahkemenin genel değerlendirmesine göre Prof. Riefa, hukuk danışmanlarına son derece bağımlıydı. Önerilen sınıf üyeleri adına hareket eden temsilcinin, hukuk danışmanlarıyla yaptığı düzenlemeleri yeterince anladığına kanaat getirilmediği ve sınıfın çıkarlarını güçlü ve bağımsız biçimde koruma kapasitesi konusunda endişe bulunduğu ifade edildi.
Davanın temel kaygısı, Prof. Riefa’nın sınıfın çıkarları doğrultusunda adil ve yeterli biçimde hareket edebilmesi için gereken bağımsızlığı ve dayanıklılığı yeterince göstermemiş olmasıdır.
Mahkeme, bir sınıf temsilcisinin hukukçular tarafından yürütülen bir davada yalnızca sembolik bir kişi olamayacağını ve sınıfın bağımsız savunucusu olarak görev üstlenmesi gerektiğini vurguladı.
Dava, yeni bir sınıf temsilcisi olan Justin Le Patourel tarafından yeniden dosyandı.
Mahkeme, davanın bir bölümünün yürütülmesine izin verdi
Birleşik Krallık Rekabet İtiraz Mahkemesi, yeniden dosyalanan davanın yalnızca Amazon mağazasından satın alınan Apple ürünlerini kapsayan bölümünün yürütülmesine izin verdi.
Mahkeme, Amazon mağazasından satın alınan Apple ürünlerine ilişkin talepleri kabul etti; Apple ve diğer perakendecilerden doğrudan yapılan alımları kapsayan daha geniş talebi ise reddetti.
Hâkim Kelyn Bacon, Amazon mağazası üzerinden yapılan alımlara ilişkin taleplerin “olasi, inandırıcı ve olgulara dayalı” olduğunu belirtti. Apple ile diğer perakendecilerden yapılan alışverişleri kapsayan taleplerin ise “karmaşık ve spekülatif bir zarar teorisine” dayandığı gerekçesiyle reddedildiğini açıkladı.
Yalnızca yürütülmesine izin verilen bölümün, faizler dâhil, 289 milyon ile 306 milyon sterlin arasında bir değere sahip olabileceği belirtiliyor.
Apple, Amazon ile yaptığı anlaşmanın sahte ürünlerin satışını engellemek amacıyla hazırlandığını ve davaya güçlü biçimde itiraz ettiğini bildirdi.
Amazon da kalan iddianın hukuki süreç ilerledikçe dayanaksız olduğu konusunda güvence verdi.
Le Patourel’in sözcüsü, kararı memnuniyetle karşıladığını, ancak davanın bazı bölümlerinin onaylanmaması nedeniyle hayal kırıklığı yaşadığını belirtti.
